تبلیغات
به وبلاگ مهدی جلیلی خوش آمدید - پیامدهای نا امیدی
به وبلاگ مهدی جلیلی خوش آمدید
پنجشنبه 1 خرداد 1393 :: نویسنده : مهدی جلیلی

1. تکبر و خود محوری

وَ قالَ الَّذینَ لا یَرْجُونَ لِقاءَنا لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَیْنَا الْمَلائِكَةُ أَوْ نَرى رَبَّنا لَقَدِ اسْتَكْبَرُوا فی أَنْفُسِهِمْ وَ عَتَوْا عُتُوًّا كَبیراً (فرقان/ 21)


و كسانى كه امیدى به دیدار ما ندارند (و رستاخیز را انكار مى كنند) گفتند: «چرا فرشتگان بر ما نازل نشدند و یا پروردگارمان را با چشم خود نمى بینیم؟!» آنها درباره خود تكبّر ورزیدند و طغیان بزرگى كردند!

تحلیل تربیتی

طبق قانون طبیعی هر درختی که بار بیشتر دارد شاخه هایش سنگین تر و فرو افتاده تر است،  در دنیای علم و دانش هم همین مطلب صادق است هرکس علم بیشتر دارد،  تواضع اش هم بیشتر است،  غالبا دیده شده است که ریشه های تکبر در نادانی بر می گردد،  بنابر این دانایی سبب می شود که فرد و جامعه نسبت به هر پدیده با تأمل علمی و مکث کنجکاوانه از کنار آن عبور نماید، کسانی که اندیشه های کوتاه دارند زودتر به دام خود محوری و خود بر تر بینی گرفتار می شوند.

پیام آیه

در تربیت پیش از آنکه به سراغ پاسخ دادن پرسش برویم زمینه و علل به وجود  آمدن آن را پیدا کنیم و با علل مبارزه کنیم،  همانطور که در این آیه علت اصلی اشکالات، انکار و انتظار نداشتن وقوع  رستاخیز است و پیامدهای آن تکبر و سرکشی است. اگر مربیان در تربیت یادگیرندگان و پرورش یابندگان  امید به تربیت نداشته باشند، یا توانایی و استعدادهای آنان را نبینند، احتمال اینکه ناشیانه، مغرورانه و متکبرانه با موضوع تربیت برخورد نمایند خیلی زیاد است.

2.   عبرت نگرفتن از حوادث گذشته

وَ لَقَدْ أَتَوْا عَلَى الْقَرْیَةِ الَّتی أُمْطِرَتْ مَطَرَ السَّوْءِ أَ فَلَمْ یَكُونُوا یَرَوْنَها بَلْ كانُوا لا یَرْجُونَ نُشُوراً (فرقان/40)

آنها [مشركان مكّه ] از كنار شهرى كه باران شرّ [بارانى از سنگهاى آسمانى ] بر آن باریده بود [دیار قوم لوط] گذشتند آیا آن را نمى دیدند؟! (آرى، مى دیدند) ولى به رستاخیز ایمان نداشتند! (40)

تحلیل آیه

بَلْ كانُوا لا یَرْجُونَ نُشُوراً معنایش این است كه از معاد نمى ترسند، و یا اصلا از معاد مایوسند، و چنین احتمالى نمى دهند، منشا اصلى تكذیب آنان بر كتاب و رسالت، و اندرز نگرفتن به این موعظه، همانا این مساله اساسى است كه اینان منكراند(1)

پیام آیه

امید نداشتن نسبت به روز قیامت سبب می شود که از آثار عذاب پیشینان که به دلیل انکار خدا بر آنها نازل شد  را نبینند و عبرت نگیرند.

3.    رهایی و سرگردانی

اگر همان گونه كه مردم در به دست آوردن «خوبى» ها عجله دارند، خداوند در مجازاتشان شتاب مى كرد، (بزودى) عمرشان به پایان مى رسید (و همگى نابود مى شدند) ولى كسانى را كه ایمان به لقاى ما ندارند، به حال خود رها مى كنیم تا در طغیانشان سرگردان شوند.(یونس، آیه 11)(2)انسان های که در نسبت به باورهای اساسی با حال شک و دو دلی برخورد می کند تبعا نسبت به مسئولیت های خودشان احساس تعهد ندارند معمولا انسان یله و رهایی هستند، انسان رها همیشه در سرگردانی و تردید زندگی می کند و همانند وسواس های فکری و وسواس های عملی در سیستم زندگی شان اختلال شدید پدید می آید لذا مربیان سعی کنند یادگیرندگان را از نظر اندیشه و بارومندی دینی و ایجاد امید به یک نقطه اتکایی است که پیوند دهنده شخص با هویت دینی و فرهنگی شان باشد. بهترین نقطه اتکا  ایجاد باورمندی نسبت به ارزش های دینی است.

4.  غفلت

 إِنَّ الَّذینَ لا یَرْجُونَ لِقاءَنا وَ رَضُوا بِالْحَیاةِ الدُّنْیا وَ اطْمَأَنُّوا بِها وَ الَّذینَ هُمْ عَنْ آیاتِنا غافِلُونَ(یونس آیه 7)آنها كه ایمان به ملاقات ما (و روز رستاخیز) ندارند، و به زندگى دنیا خشنود شدند و بر آن تكیه كردند، و آنها كه از آیات ما غافلند.

یکی از آسیب های جدی غفلت در تربیت، از بین رفتن امکانات و استعدادهای متربی است. نفس غفلت همانند چاله عظیم در پیش روی متربی است که وی به سمت سقوط در آن درحرکت است.

5.   رفتن به جهنم و پیامدهای آن.

 در سوره نبأ آیات 21 تا 27 سوره نبأ به عواقب امید نداشتن به روز قیامت و انکار نشانه های الهی اشاره می کند و علل تمام  پیامدهای آن را نداشتن امید به معاد می داند و می فرماید:

مسلّماً (در آن روز) جهنّم كمینگاهى است بزرگ، و محل بازگشتى براى طغیانگران، مدّتهاى طولانى در آن مى مانند، در آنجا نه چیز خنكى مى چشند و نه نوشیدنى گوارایى، جز آبى سوزان و مایعى از چرك و خون،این مجازاتى است موافق و مناسب (اعمالشان)، چرا كه آنها هیچ امیدى به حساب نداشتند،  و آیات مارا تکذیب کردند.(إِنَّهُمْ كانُوا لا یَرْجُونَ حِساباً وَ كَذَّبُوا بِآیاتِنا كِذَّاباً).

تحلیل:

كفار امید حساب در یوم الفصل را ندارند، در نتیجه از حیات آخرت مایوسند، و به همین جهت آیات داله بر وجود چنین روزى را انكار مى كنند و به دنبال آن آیات توحید و نبوت را هم انكار نموده، در اعمال خود از حدود عبودیت تجاوز مى كنند، خدا را از یاد می برند. در نتیجه  سرنوشت شان شقاوت است و با صحنه های از عذاب  مواجه می شوند. همین است(3)

نتیجه

از نتایج مهم این بحث این است که در قرآن کریم به امید آفرینی از منظر اعتقادی توجه شده است و ایمان به ارکان اعتقادی را نه تنها سبب تقویت امید می داند، بلکه منشأ پیدایش آن می باشد.

نتیجه دیگر این است که  راههای ایجاد امید آفرینی شناخت اصول اعتقادی، احساس تعهد و علاقمندی نسبت به آنها و عمل بر طبق آنها می باشد.

نتیجه سوم: مربیان، مبلغان، و معلمان بکوشد که از راههای تشویق معنوی و تکریم شخصیت متربی، استعدادهای نهفته را شکوفا نمایند.

نتیجه چهارم: هدف نهایی از امید آفرینی تربیت استعدادهای متربی در مسیر تکاملی، نزدیک شدن به خداوند است

منابع:

1-ترجمه تفسیر المیزان ج10 ص 27.

2-وَ لَوْ یُعَجِّلُ اللَّهُ لِلنَّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجالَهُمْ بِالْخَیْرِ لَقُضِیَ إِلَیْهِمْ أَجَلُهُمْ فَنَذَرُ الَّذینَ لا یَرْجُونَ لِقاءَنا فی طُغْیانِهِمْ یَعْمَهُونَ(یونس آیه 11)

3- ترجمه تفسیر المیزان،  ج 20 ص 273.





نوع مطلب : مذهبی ودینی، اطلاع رسانی، 
برچسب ها : ناامیدی،
لینک های مرتبط :
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


درباره وبلاگ

برای همشهریان عزیز و تمام مردم شریف ایران،باشدکه در حدتوان بتوانم در بیان معارف و فرهنگ غنی اسلامی و فضایل ائمه معصومین (ع) قدمی برداشته باشم به امیدانتظار کسیکه جهان را پر از عدل و داد کند. اللهم عجل لولیک الفرج
مدیر وبلاگ : مهدی جلیلی
نویسندگان
جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :